ISO 19011:2026 została opublikowana 27 maja 2026 r. i zastąpiła wersję ISO 19011:2018. Warto jednak od razu zaznaczyć: nie jest to rewolucja, lecz ewolucja. Struktura normy, zasady audytowania i główne wymagania dotyczące prowadzenia audytów pozostały praktycznie bez zmian. Zmiany dotyczą przede wszystkim dostosowania wytycznych do rzeczywistości cyfrowej, audytów hybrydowych oraz podejścia opartego na ryzyku

Co pozostało bez zmian?

Nadal obowiązują:

• zasady audytowania,
• zarządzanie programem audytów,
• planowanie i realizacja audytów,
• ocena kompetencji audytorów,
• podejście oparte na dowodach,
• podejście oparte na ryzyku.

Pozostało również 7 podstawowych zasad audytowania:

• uczciwość (integrity),
• rzetelna prezentacja,
• należyta staranność zawodowa,
• poufność,
• niezależność,
• podejście oparte na dowodach,
• podejście oparte na ryzyku

Najważniejsze zmiany w ISO 19011:2026

1. Audyty zdalne i hybrydowe przestały być dodatkiem

To prawdopodobnie największa praktyczna zmiana.

W wersji 2018 audyty zdalne były wspomniane, ale traktowane raczej jako alternatywa. W wydaniu 2026 zostały w pełni zintegrowane z metodyką audytowania.

Nowa norma szerzej opisuje:

• prowadzenie audytów online,
• audyty hybrydowe,
• ocenę „wirtualnych lokalizacji”,
• wykorzystanie platform komunikacyjnych,
• wiarygodność dowodów pozyskiwanych cyfrowo,
• bezpieczeństwo informacji podczas audytów zdalnych

Co to oznacza dla audytorów?

Audytor musi umieć ocenić:

• czy audyt zdalny jest odpowiedni dla danego procesu,
• jakie ryzyka generuje brak obecności na miejscu,
• jak zweryfikować autentyczność dokumentów elektronicznych,
• jak zapewnić skuteczność wywiadów online.

2. Większy nacisk na technologie cyfrowe

ISO 19011:2026 uwzględnia cyfryzację procesów biznesowych.

Norma rozszerza wskazówki dotyczące:

• elektronicznych zapisów,
• systemów workflow,
• platform ERP,
• systemów MES,
• danych w chmurze,
• automatycznego gromadzenia dowodów audytowych.

Praktyczny przykład

Audytor jakości nie powinien już skupiać się wyłącznie na procedurach PDF czy papierowych zapisach.

Powinien umieć ocenić:

• logi systemowe,
• ścieżki zatwierdzeń,
• historię zmian danych,
• elektroniczne dowody zgodności.

3. Silniejsze podejście oparte na ryzyku

Wersja 2018 już promowała risk-based auditing.

W 2026 podejście to zostało rozszerzone na:

• projektowanie programu audytów,
• wybór metod audytowania,
• dobór próbek,
• określanie częstotliwości audytów,
• ocenę skuteczności audytu.

Co się zmienia?

Audytor powinien więcej czasu poświęcać obszarom:

• o wysokim ryzyku,
• o wysokim wpływie na klienta,
• po zmianach organizacyjnych,
• po wystąpieniu niezgodności,
• po wdrożeniu nowych technologii.

4. Nowe oczekiwania wobec kompetencji audytorów

ISO 19011:2026 rozszerza kompetencje, które powinien posiadać współczesny audytor.

Poza znajomością norm i technik audytowania oczekuje się większych umiejętności w zakresie:

• technologii cyfrowych,
• oceny danych elektronicznych,
• prowadzenia audytów zdalnych,
• analizy ryzyka,
• komunikacji w środowisku wirtualnym.

Dla organizacji oznacza to:

Programy kwalifikacji audytorów wewnętrznych będą wymagały aktualizacji.

Szkolenie z samej normy ISO 9001 czy ISO 14001 może już nie wystarczać.

5. Większy nacisk na skuteczność audytu

W wersji 2018 często koncentrowano się na samym przeprowadzeniu audytu.

Nowa edycja bardziej akcentuje pytanie:

„Czy audyt rzeczywiście dostarczył organizacji wartości?”

Norma zachęca do oceny:

• jakości ustaleń audytowych,
• skuteczności działań poaudytowych,
• wpływu audytu na doskonalenie organizacji,
• efektywności programu audytów.

Pytania „premium” dla audytora ISO 19011:2026

To są pytania, które coraz częściej pojawiają się podczas nowoczesnych audytów:

1. Jak organizacja potwierdza autentyczność danych wykorzystywanych do podejmowania decyzji?
2. Które procesy są całkowicie cyfrowe i jakie ryzyka z tego wynikają?
3. Jak organizacja reaguje na błędne dane wygenerowane przez system?
4. W jaki sposób monitorowana jest jakość danych?
5. Jakie procesy nadal wymagają ręcznej interwencji i dlaczego?
6. Jak organizacja mierzy efektywność transformacji cyfrowej?
7. Które wskaźniki biznesowe są pobierane automatycznie z systemów?
8. Jak weryfikowana jest poprawność raportów generowanych automatycznie?
9. Czy kierownictwo wykorzystuje dane cyfrowe do podejmowania decyzji?
10. Jakie ryzyka dla klienta mogą wynikać z awarii systemów informatycznych?

Na co zwróci uwagę audytor zgodnie z podejściem ISO 19011:2026?

Największe zainteresowanie będą budzić:

• ścieżki audytowe (audit trail),
• wersjonowanie dokumentów,
• zarządzanie dostępami,
• backup i odtwarzanie danych,
• cyberbezpieczeństwo procesów,
• wiarygodność dowodów elektronicznych,
• kompetencje cyfrowe pracowników,
• skuteczność procesów realizowanych w systemach ERP/MES/CRM,
• zarządzanie ryzykiem związanym z cyfryzacją

W naszym kursie „Audytor wewnętrzny norm ISO” na bieżąco  dodawane są aktualizacje związane z nowymi wytycznymi dla Audytorów.

Zapraszamy do zapisów na kurs online – Audytor Wewnętrzny norm ISO