Poniżej przedstawiam szczegółowe porównanie rozdziałów 4–10 normy ISO 9001:2015 z projektowaną wersją ISO 9001:2026 (FDIS). Należy pamiętać, że ostateczna publikacja jest planowana na wrzesień 2026 r., jednak na etapie FDIS nie przewiduje się już istotnych zmian merytorycznych
Rozdział 4 – Kontekst organizacji
4.1 Zrozumienie organizacji i jej kontekstu
ISO 9001:2015
Wymagane było określenie czynników wewnętrznych i zewnętrznych wpływających na system zarządzania jakością.
ISO 9001:2026
Wprost włączono wymaganie dotyczące zmian klimatu. Organizacja musi ocenić, czy klimat i związane z nim zagrożenia lub szanse mają wpływ na jej działalność
Auditor może zapytać:
- Czy przeprowadzono analizę wpływu zmian klimatycznych?
- Czy klimat wpływa na dostawców, logistykę lub klientów?
- Jakie działania podjęto po identyfikacji zagrożeń?
Dokumenty do przygotowania:
- SWOT lub PESTEL po aktualizacji,
- analiza ryzyk klimatycznych,
- zapis z przeglądu zarządzania.
4.2 Potrzeby i oczekiwania stron zainteresowanych
ISO 9001:2015
Identyfikacja stron zainteresowanych.
ISO 9001:2026
Większa uwaga na oczekiwania związane z odpowiedzialnością społeczną, etyką oraz wpływem środowiskowym
Auditor może zapytać:
- Czy klienci wymagają działań ESG?
- Czy dostawcy mają wymagania środowiskowe?
- Jak monitorowane są oczekiwania interesariuszy?
Rozdział 5 – Przywództwo
To obszar, który ulegnie największym zmianom.
5.1 Przywództwo i zaangażowanie
Nowe wymagania
Kierownictwo będzie musiało wykazać:
- promowanie kultury jakości,
- promowanie zachowań etycznych,
- aktywne wspieranie zaangażowania pracowników,
- osobistą odpowiedzialność za skuteczność QMS.
Auditor może zapytać dyrektora:
- Jak buduje Pan/Pani kulturę jakości?
- Jak pracownicy zgłaszają problemy?
- Jakie działania etyczne są wdrożone?
- Jak kierownictwo daje przykład?
Dowody auditowe
- komunikaty zarządu,
- spotkania jakościowe,
- kodeks etyczny,
- program sugestii pracowniczych,
- badania zaangażowania.
5.2 Polityka jakości
ISO 2026
Polityka jakości powinna odzwierciedlać:
- kulturę jakości,
- odpowiedzialność,
- zachowania etyczne.
Zalecana aktualizacja
Dodać do polityki zapisy dotyczące:
- uczciwości,
- odpowiedzialności,
- ciągłego doskonalenia kultury organizacyjnej.
Rozdział 6 – Planowanie
6.1 Ryzyka i szanse
To drugi najważniejszy obszar zmian.
ISO 9001:2015
Ryzyka i szanse były analizowane łącznie.
ISO 9001:2026
Nastąpi wyraźne rozdzielenie:
- zarządzania ryzykiem,
- zarządzania szansami.
Auditor może zapytać:
Ryzyko
- Jak identyfikowane jest ryzyko?
- Jak oceniany jest wpływ?
- Jak monitorowana jest skuteczność działań?
Szansa
- Jak identyfikowane są możliwości rozwoju?
- Jak oceniana jest skuteczność wykorzystania szans?
Zalecane dokumenty
- rejestr ryzyk,
- rejestr szans,
- metodyka oceny,
- raporty monitorowania.
6.2 Cele jakościowe
ISO 2026
Większy nacisk na powiązanie celów jakości z celami strategicznymi firmy.
Przykład
Nie:
Zmniejszyć reklamacje o 10%.
Lecz:
Zmniejszyć reklamacje o 10%, aby zwiększyć retencję klientów i rentowność.
Rozdział 7 – Wsparcie
7.1 Zasoby
Nowe podejście
Większa uwaga na:
- środowisko pracy,
- kulturę organizacyjną,
- wsparcie cyfrowe procesów
7.1.6 Wiedza organizacyjna
ISO 2026
Audytor będzie oczekiwał bardziej dojrzałego zarządzania wiedzą.
Przykładowe pytania
- Co dzieje się z wiedzą po odejściu eksperta?
- Czy istnieją procedury przekazywania wiedzy?
- Jak szkoleni są nowi pracownicy?
Dokumenty
- matryce kompetencji,
- bazy wiedzy,
- instrukcje stanowiskowe,
- program mentoringowy.
7.3 Świadomość
ISO 2026
Znacznie większy nacisk na świadomość jakościową pracowników.
Auditor może pytać pracowników:
- Jakie są cele jakościowe?
- W jaki sposób wpływasz na jakość?
- Jak zgłosić niezgodność?
Rozdział 8 – Działania operacyjne
8.1 Planowanie i nadzór operacyjny
ISO 2026
Większe znaczenie:
- odporności procesów,
- zmian technologicznych,
- cyfryzacji procesów.
Auditor może zapytać:
- Jak zabezpieczono proces przed awarią systemu IT?
- Jak kontrolowane są dane elektroniczne?
Zarządzanie dostawcami
Choć wymagania nie są rewolucyjne, oczekuje się dokładniejszego nadzoru nad ryzykiem w łańcuchu dostaw.
Dowody
- ocena dostawców,
- analiza ryzyk dostaw,
- plany awaryjne.
Rozdział 9 – Ocena wyników
9.1 Monitorowanie i pomiary
ISO 2026
Większy nacisk na:
- jakość danych,
- integralność danych cyfrowych,
- wykorzystanie danych do decyzji biznesowych.
Auditor może zapytać:
- Jak zapewniacie poprawność danych?
- Kto zatwierdza raporty?
- Jak chronione są dane jakościowe?
9.3 Przegląd zarządzania
Nowe oczekiwania
Na przeglądzie powinny być omawiane:
- kultura jakości,
- etyka,
- klimat,
- ryzyka,
- szanse,
- skuteczność zmian.
Rozdział 10 – Doskonalenie
10.2 Niezgodności i działania korygujące
ISO 2026
Nie zmienia się zasadniczo, ale oczekiwane będzie większe zaangażowanie pracowników w zgłaszanie problemów.
Auditor może sprawdzać
- Czy pracownicy zgłaszają niezgodności?
- Czy nie boją się zgłaszać błędów?
- Czy organizacja analizuje przyczyny systemowe?
10.3 Ciągłe doskonalenie
ISO 2026
Doskonalenie ma obejmować nie tylko procesy, ale także:
- kulturę organizacyjną,
- zachowania etyczne,
- kompetencje,
- odporność organizacji.
Największe ryzyko niezgodności po 2026 roku
Z doświadczeń jednostek certyfikujących i analiz projektu FDIS wynika, że najwięcej niezgodności prawdopodobnie będzie dotyczyło:
- Braku udokumentowanej analizy klimatu.
- Braku dowodów budowania kultury jakości.
- Braku działań dotyczących etyki.
- Nierozdzielonych rejestrów ryzyk i szans.
- Słabego zarządzania wiedzą.
- Braku formalnego zarządzania zmianą.
- Braku powiązania celów jakościowych ze strategią firmy
Czy aneks Amd 1:2024 odnośnie zarzadzania klimatem został wpisany już w całość nowej wersji normy ISO 9001:2026?
Tak — według dostępnych projektów i materiałów dotyczących ISO 9001:2026, wymagania wprowadzone przez ISO 9001:2015/Amd 1:2024 dotyczące zmian klimatu zostały już włączone bezpośrednio do treści nowej normy, a nie pozostają jako osobny dodatek.
W praktyce oznacza to, że:
- organizacja nadal musi ocenić, czy zmiany klimatu są istotnym zagadnieniem zewnętrznym dla jej systemu zarządzania jakością (pkt 4.1),
- należy uwzględnić oczekiwania zainteresowanych stron związane z klimatem, jeśli są one istotne (pkt 4.2),
- temat klimatu staje się integralną częścią analizy kontekstu organizacji, a nie odrębnym „aneksem do odhaczenia”.
Jednocześnie warto podkreślić, że ISO 9001:2026 nie zamienia się w normę środowiskową. Nadal jest to norma jakościowa. Klimat ma być rozpatrywany tylko wtedy, gdy może wpływać na zdolność organizacji do dostarczania wyrobów i usług zgodnych z wymaganiami klienta oraz przepisami.
Dlatego zapraszamy do naszych kursów online, które powstały z myślą o aktualizacji 2026.
Kursy, które pomogą Ci przygotować firmę do certyfikacji oraz audytów zawnętrznych:
