Poniżej przedstawiam szczegółowe porównanie rozdziałów 4–10 normy ISO 9001:2015 z projektowaną wersją ISO 9001:2026 (FDIS). Należy pamiętać, że ostateczna publikacja jest planowana na wrzesień 2026 r., jednak na etapie FDIS nie przewiduje się już istotnych zmian merytorycznych

Rozdział 4 – Kontekst organizacji

4.1 Zrozumienie organizacji i jej kontekstu

ISO 9001:2015

Wymagane było określenie czynników wewnętrznych i zewnętrznych wpływających na system zarządzania jakością.

ISO 9001:2026

Wprost włączono wymaganie dotyczące zmian klimatu. Organizacja musi ocenić, czy klimat i związane z nim zagrożenia lub szanse mają wpływ na jej działalność

Auditor może zapytać:

• Czy przeprowadzono analizę wpływu zmian klimatycznych?
• Czy klimat wpływa na dostawców, logistykę lub klientów?
• Jakie działania podjęto po identyfikacji zagrożeń?

Dokumenty do przygotowania:

• SWOT lub PESTEL po aktualizacji,
• analiza ryzyk klimatycznych,
• zapis z przeglądu zarządzania.

4.2 Potrzeby i oczekiwania stron zainteresowanych

ISO 9001:2015

Identyfikacja stron zainteresowanych.

ISO 9001:2026

Większa uwaga na oczekiwania związane z odpowiedzialnością społeczną, etyką oraz wpływem środowiskowym

Auditor może zapytać:

• Czy klienci wymagają działań ESG?
• Czy dostawcy mają wymagania środowiskowe?
• Jak monitorowane są oczekiwania interesariuszy?

Rozdział 5 – Przywództwo

To obszar, który ulegnie największym zmianom.

5.1 Przywództwo i zaangażowanie

Nowe wymagania

Kierownictwo będzie musiało wykazać:

• promowanie kultury jakości,
• promowanie zachowań etycznych,
• aktywne wspieranie zaangażowania pracowników,
• osobistą odpowiedzialność za skuteczność QMS.

Auditor może zapytać dyrektora:

• Jak buduje Pan/Pani kulturę jakości?
• Jak pracownicy zgłaszają problemy?
• Jakie działania etyczne są wdrożone?
• Jak kierownictwo daje przykład?

Dowody auditowe

• komunikaty zarządu,
• spotkania jakościowe,
• kodeks etyczny,
• program sugestii pracowniczych,
• badania zaangażowania.

5.2 Polityka jakości

ISO 2026

Polityka jakości powinna odzwierciedlać:

• kulturę jakości,
• odpowiedzialność,
• zachowania etyczne.

Zalecana aktualizacja

Dodać do polityki zapisy dotyczące:

• uczciwości,
• odpowiedzialności,
• ciągłego doskonalenia kultury organizacyjnej.

Rozdział 6 – Planowanie

6.1 Ryzyka i szanse

To drugi najważniejszy obszar zmian.

ISO 9001:2015

Ryzyka i szanse były analizowane łącznie.

ISO 9001:2026

Nastąpi wyraźne rozdzielenie:

• zarządzania ryzykiem,
• zarządzania szansami.

Auditor może zapytać:

Ryzyko

• Jak identyfikowane jest ryzyko?
• Jak oceniany jest wpływ?
• Jak monitorowana jest skuteczność działań?

Szansa

• Jak identyfikowane są możliwości rozwoju?
• Jak oceniana jest skuteczność wykorzystania szans?

Zalecane dokumenty

• rejestr ryzyk,
• rejestr szans,
• metodyka oceny,
• raporty monitorowania.

6.2 Cele jakościowe

ISO 2026

Większy nacisk na powiązanie celów jakości z celami strategicznymi firmy.

Przykład

Nie:

Zmniejszyć reklamacje o 10%.

Lecz:

Zmniejszyć reklamacje o 10%, aby zwiększyć retencję klientów i rentowność.

Rozdział 7 – Wsparcie

7.1 Zasoby

Nowe podejście

Większa uwaga na:

• środowisko pracy,
• kulturę organizacyjną,
• wsparcie cyfrowe procesów

7.1.6 Wiedza organizacyjna

ISO 2026

Audytor będzie oczekiwał bardziej dojrzałego zarządzania wiedzą.

Przykładowe pytania

• Co dzieje się z wiedzą po odejściu eksperta?
• Czy istnieją procedury przekazywania wiedzy?
• Jak szkoleni są nowi pracownicy?

Dokumenty

• matryce kompetencji,
• bazy wiedzy,
• instrukcje stanowiskowe,
• program mentoringowy.

7.3 Świadomość

ISO 2026

Znacznie większy nacisk na świadomość jakościową pracowników.

Auditor może pytać pracowników:

• Jakie są cele jakościowe?
• W jaki sposób wpływasz na jakość?
• Jak zgłosić niezgodność?

Rozdział 8 – Działania operacyjne

8.1 Planowanie i nadzór operacyjny

ISO 2026

Większe znaczenie:

• odporności procesów,
• zmian technologicznych,
• cyfryzacji procesów.

Auditor może zapytać:

• Jak zabezpieczono proces przed awarią systemu IT?
• Jak kontrolowane są dane elektroniczne?

Zarządzanie dostawcami

Choć wymagania nie są rewolucyjne, oczekuje się dokładniejszego nadzoru nad ryzykiem w łańcuchu dostaw.

Dowody

• ocena dostawców,
• analiza ryzyk dostaw,
• plany awaryjne.

Rozdział 9 – Ocena wyników

9.1 Monitorowanie i pomiary

ISO 2026

Większy nacisk na:

• jakość danych,
• integralność danych cyfrowych,
• wykorzystanie danych do decyzji biznesowych.

Auditor może zapytać:

• Jak zapewniacie poprawność danych?
• Kto zatwierdza raporty?
• Jak chronione są dane jakościowe?

9.3 Przegląd zarządzania

Nowe oczekiwania

Na przeglądzie powinny być omawiane:

• kultura jakości,
• etyka,
• klimat,
• ryzyka,
• szanse,
• skuteczność zmian.

Rozdział 10 – Doskonalenie

10.2 Niezgodności i działania korygujące

ISO 2026

Nie zmienia się zasadniczo, ale oczekiwane będzie większe zaangażowanie pracowników w zgłaszanie problemów.

Auditor może sprawdzać

• Czy pracownicy zgłaszają niezgodności?
• Czy nie boją się zgłaszać błędów?
• Czy organizacja analizuje przyczyny systemowe?

10.3 Ciągłe doskonalenie

ISO 2026

Doskonalenie ma obejmować nie tylko procesy, ale także:

• kulturę organizacyjną,
• zachowania etyczne,
• kompetencje,
• odporność organizacji.

Największe ryzyko niezgodności po 2026 roku

Z doświadczeń jednostek certyfikujących i analiz projektu FDIS wynika, że najwięcej niezgodności prawdopodobnie będzie dotyczyło:

1. Braku udokumentowanej analizy klimatu.
2. Braku dowodów budowania kultury jakości.
3. Braku działań dotyczących etyki.
4. Nierozdzielonych rejestrów ryzyk i szans.
5. Słabego zarządzania wiedzą.
6. Braku formalnego zarządzania zmianą.
7. Braku powiązania celów jakościowych ze strategią firmy

Czy aneks Amd 1:2024 odnośnie zarzadzania klimatem został wpisany już w całość nowej wersji normy ISO 9001:2026?

Tak — według dostępnych projektów i materiałów dotyczących ISO 9001:2026, wymagania wprowadzone przez ISO 9001:2015/Amd 1:2024 dotyczące zmian klimatu zostały już włączone bezpośrednio do treści nowej normy, a nie pozostają jako osobny dodatek.

W praktyce oznacza to, że:

• organizacja nadal musi ocenić, czy zmiany klimatu są istotnym zagadnieniem zewnętrznym dla jej systemu zarządzania jakością (pkt 4.1),
• należy uwzględnić oczekiwania zainteresowanych stron związane z klimatem, jeśli są one istotne (pkt 4.2),
• temat klimatu staje się integralną częścią analizy kontekstu organizacji, a nie odrębnym „aneksem do odhaczenia”.

Jednocześnie warto podkreślić, że ISO 9001:2026 nie zamienia się w normę środowiskową. Nadal jest to norma jakościowa. Klimat ma być rozpatrywany tylko wtedy, gdy może wpływać na zdolność organizacji do dostarczania wyrobów i usług zgodnych z wymaganiami klienta oraz przepisami.

Dlatego zapraszamy do naszych kursów online, które powstały z myślą o aktualizacji 2026.

Kursy, które pomogą Ci przygotować firmę do certyfikacji oraz audytów zawnętrznych:

1. Ekspert systemu zarządzania jakością – norma ISO 9001
2. Audytor wewnętrzny norm ISO 9001, 14001, 45001
3. Obliczanie śladu węglowego dla organizacji